do początku mapa serwisu kontakt  
NAUCZANIE ZDALNE 2019/2020 » ODDZIAŁY REWALIDACYJNO-WYCHOWAWCZE

Propozycje ćwiczeń i zabaw wspomagających rozwój dzieci z głęboką niepełnosprawnością  intelektualną

 

 

Przedstawione ćwiczenia i zabawy nie tworzą sztywnego zbioru, ale są zestawem różnorodnych pomysłów. Omówione przykłady ćwiczeń, należy dopasować do indywidualnych potrzeb i możliwości dziecka oraz zaistniałych sytuacji i warunków.

 

1. Ćwiczenia komunikacyjne:

 

➢pobudzanie rozwoju emocjonalno-społecznego poprzez: przytulanie, kołysanie, baraszkowanie, prowokowanie do głośnego śmiechu;

➢wyczuwanie własnego ciała, wskazywanie i nazywanie poszczególnych części ciała: głowy, twarzy, rąk, dłoni, nóg, stóp, brzucha (jeśli jest możliwość można to ćwiczenie wykonywać przed lustrem), reagowanie na własne imię ( gdzie jest ......?);

➢ praca z wykorzystaniem programu aktywności M. i Ch. Knillów „Świadomość ciała kontakt i komunikacja”;

https://www.youtube.com/watch?v=e04_3LioAsk

 

2. Ćwiczenia percepcji wzrokowej:

 

➢skupianie wzroku na twarzy domownika;

➢wzbudzanie zainteresowania bodźcami wzrokowymi: kierowanie uwagi dziecka na bodźce wzrokowe: zapalanie i gaszenie lampy, światełek latarki, lampek choinkowych, podawanie przedmiotów o wyrazistym kolorze;

➢doskonalenie umiejętności wodzenia wzrokiem za źródłem światła (latarka)zaciemnione miejsce, przedmiotami, postacią ludzką

➢ćwiczenia skupiania wzroku - zastosowanie elementów kontrastowych (umieszczanie na czarnej powierzchni białych i o wyrazistych kolorach przedmiotów);

➢wieszanie nad dzieckiem różnych przedmiotów i wstążek o intensywnych barwach;

➢ toczenie, turlanie różnej wielkości piłek, klocków w zasięgu wzroku dziecka

➢ odbijanie  powieszonej  piłki, balonu

➢zabawy bańkami mydlanymi;

➢zabawy z gazetami: gniecenie, darcie, lepienie kul;

➢zabawy ze wstążkami: dotykanie, oplątywanie na dłoniach, zdejmowanie z dłoni,machanie;

➢ potrząsanie butelkami wypełnionymi  ziarenkami fasoli, ryżu, grochu, kaszy, piasku itp.

 

3. Ćwiczenia percepcji słuchowej:

 

➢ słuchanie nagrań z płyt CD  (w słuchawkach jeśli są)oraz czytanie wierszy, bajek, opowiadań o wiośnie, Wielkanocy

➢ zachęcanie do samodzielnego wytwarzania dźwięków akustycznych (szelest gazety, celofanu, pęku kluczy, stukanie o różne przedmioty, plusk wody, materiały sypkie);

➢ zastosowanie zabawek grających: pozytywek, grzechotek, instrumentów: bębenek, dzwonki, flet, cymbałki, talerze itp.

➢ słuchanie dźwięków wydawanych przez ryż, groch, piasek, kasztany zamknięte w butelce plastikowej lub nadmuchanym balonie;

➢ rozpoznawanie dźwięków z najbliższego otoczenia (odgłosy przyrody, odgłosy zwierząt, ulicy) oraz wydawanych przez przedmioty codziennego użytku

https://www.youtube.com/watch?v=BzpheDcdgzg

https://www.youtube.com/watch?v=hNSYN4ZHMOU

https://www.youtube.com/watch?v=tdOfLb9pjSM

http://xn--odgosy-5db.pl/

➢ zabawy z dzwoneczkami przyczepionymi do gumki-frotki umieszczonej na nadgarstku

 

 4. Ćwiczenia motoryki małej z uwzględnieniem koordynacji wzrokowo- ruchowej:

 

➢masaż dłoni z zastosowaniem oliwki;

➢przykrycie głowy dziecka chustą –uwolnienie się przez dziecko

➢stymulacja  dłoni, rąk i stóp poprzez dotyk oraz pocieranie, masowanie różnymi fakturami miękkimi i szorstkimi (np. piórko, pędzel, gąbka, futerko, rękawiczka do kąpieli, szczotka do masażu ciała itp.- to co mamy w domu) przy muzyce relaksacyjnej

➢ćwiczenia zamykania i otwierania dłoni; wkładanie do dłoni przedmiotów o zróżnicowanej wielkości i stopniu twardości;

➢poznawanie skutków różnych działań- manipulacja poprzez ukierunkowanie dłoni do działań w różnych tworzywach:

- woda (obserwacja efektów swoich działań),

- materiały sypkie np. kasza, ryż, groch, piasek, mączka ziemniaczana itp.

- materiały formowalne: ciastolina, masa solna, glina, piasek kinetyczny itp.

- materiały półpłynne: kisiel,

- materiały naturalne: kasztany, szyszki, kamienie, żołędzie itp.

- przedmioty codziennego użytku,

- tworzywa kontrastujące: szorstkie- gładkie, twarde- miękkie, zimne- ciepłe,

➢dotykanie i głaskanie przedmiotów np. śliskich, zimnych, ciepłych, chropowatych, gładkich, kłujących, puszystych, twardych, miękkich, szeleszczących;

➢ rozmazywanie substancji typu pianka do golenia, bita śmietana na tacy lub lustrze; rysowanie na tacy z piaskiem, mąką, kaszą manną itp. samogłosek, szlaczków

➢malowanie palcami prac wiosennych, wielkanocnych z wykorzystaniem farb

➢zawiązywanie na rękach dziecka barwnych wstążeczek;

➢zabawy w wodzie (ciepła, zimna – poznawanie doznań termicznych): uderzanie dłońmi o powierzchnię wody, pocieranie rąk pod wodą, chwytanie i wyciąganie pływających przedmiotów, przelewanie wody, wyciskanie wody z gąbki;

➢zabawy manipulacyjne z różnymi fakturami i substancjami; ściskanie, gniecenie, darcie, ugniatanie, lepienie, przesypywanie.

➢zabawy paluszkowe

 

Przykłady zabaw

 

1. Najprostsza wyliczanka

Idzie rak, nieborak (Palcami udajemy, że idziemy po ciele dziecka)
Jak uszczypnie, będzie znak! (na słowo „znak” łaskoczemy malucha).

 

 

2. Wyliczanka z członkami rodziny

W tej wyliczance po kolei pokazujemy palce, każdy nasz palec obrazuje jednego członka rodziny. Zaczynamy od kciuka:
Ten pierwszy to dziadziuś,
A przy nim babunia.
Największy to tatuś,
A przy nim mamunia
A to ja dziecinka mała,
I oto moja rodzinka cała.

 

3. Klasyczna wyliczanka o sroczce

Trzymamy dłoń dziecka, by odkryte było jej wnętrze. Swoim palcem wskazującym delikatnie pukamy wewnątrz dłoni malucha i mówimy:
Tu, tu sroczka kaszkę warzyła, dzieci swoje karmiła:
Pierwszemu dała na miseczce, (łapiemy mały paluszek dziecka)
drugiemu dała na łyżeczce,(łapiemy drugi paluszek)
trzeciemu dała w garnuszku,(łapiemy trzeci paluszek)
czwartemu dała w dzbanuszku, (łapiemy za czwarty paluszek)
a piątemu nic nie dała (chwytamy kciuk dziecka)
i frrrrrr… do lasu poleciała (nagle zabieramy rękę i pokazujemy, jak odlatuje sroczka).

 

4. Wyliczanka z partiami ciała

W tej wyliczance, dotykamy palcem poszczególnych części ciała dziecka, które opisujemy:
Tu paluszek, tu paluszek (dotykamy paluszków dziecka)
Kolorowy mam fartuszek (pukamy delikatnie w brzuszek dziecka)
Tu jest rączka (dotykamy rączek dziecka)
A tu druga
A tu oczko do mnie mruga (zakrywamy oczko dziecku)
Tu jest buzia (dotykamy w okolice ust dziecka)
Tu ząbeczki (odchylamy bródkę dziecka, by otworzyło buzię)
Tam wpadają cukiereczki.

 

5. Wyliczanka z pieskami

Wszystkie pieski spały (zaciskamy maluchowi piąstki lub pokazujemy swoje)
Pierwszy obudził się ten mały (otwieramy mały paluszek)
Mały obudził średniego, który spał obok niego (otwieramy drugi paluszek).
Gdy średni już nie spał, to duży też przestał (otwieramy trzeci palec).
Trzy pieski się bawiły, czwartego obudziły (otwieramy czwarty paluszek).

Cztery pieski szczekały, piątemu spać nie dały (otwieramy kciuk i machamy całą dłonią)

 

6. Wyliczanka o kominiarzu

Idzie kominiarz po drabinie, fiku miku już w kominie! (tu potrzebne jest pokazywanie kominiarza na palcach).

 

7. Wyliczanka „palce do palców”

Gdy się rączki spotykają, (dotykamy dłońmi rączek dziecka)
to od razu się witają. (pocieramy, ściskamy, przybijamy piątkę, udajemy całusy)
Gdy się kciuki spotykają, (dotykamy kciukami kciuki dziecka)
to od razu się witają.(pocieramy, ściskamy, przybijamy piątkę, udajemy całusy)
Gdy się palce spotykają (dotykamy palcami palców dziecka),
to od razu się witają (pocieranie, ściskanie, przybicie piątki lub całus).

 

9. Wyliczanka o samochodziku

Bierzemy w swoją dłoń rączkę dziecka:
Auto do myjni przyjechało, bo się umyć ładnie chciało.
Umyto:

Pierwsze koło podstawowe (głaszczemy mały palec),
Drugie koło podstawowe (głaszczemy drugi palec),
Trzecie koło podstawowe (głaszczemy trzeci palec),
Czwarte koło podstawowe (głaszczemy czwarty palec),
Piąte koło zapasowe (głaszczemy kciuk).

 

9.Wiosenna burza

Pada deszczyk, pada, pada,(uderzamy palcem o podłogę lub o stolik)
coraz prędzej z nieba spada. (przebieramy wszystkimi palcami.)
Jak z konewki woda leci, (uderzamy całymi dłońmi o podłogę.)
A tu błyskawica świeci...( klaszczemy w dłonie nad głową.)
Grzmot !!! (uderzamy piąstkami o podłogę.)

 

6. Ćwiczenia percepcji smakowej i węchowej:

 

➢ dostarczanie bodźców węchowych: zapachy produktów spożywczych, kosmetyków, olejków aromatycznych, roślin żywych i suszonych, przypraw itp.

➢ stymulacja czuciowa jamy ustnej substancjami o wyraźnym smaku oraz różnej konsystencji: pokarm słodki, lepki – jogurt, krem, miód, dżem; pokarm kwaśny – cytryna; pokarm rozkruszający się – chrupki, bezy itp.

➢ próby kojarzenia cech smakowo – zapachowych z przeznaczeniem przedmiotu: wąchanie jedzenia przed spożyciem; wąchanie mydła przed myciem itp.

 

Propozycje zajęć i zabaw w zakresie poznawania bliższego i dalszego otoczenia oraz związanych z nim przedmiotów i zjawisk dla wychowanków głęboko niepełnosprawnych intelektualnie

 

Pory roku i towarzyszące im zjawiska – wiosna

Stymulacja poprzez zmysł smaku

- smakowanie rzeżuchy,
- smakowanie wiosennych nowalijek (szczypiorku, ogórków, pomidorów, rzodkiewek, sałaty itp.)

Stymulacja poprzez zmysł węchu

- wąchanie wiosennych kwiatów (narcyzy, hiacynty, prymulki itp.)
- wąchanie wiosennych warzyw (rzodkiewek, sałaty, pomidorów, ogórków, szczypiorku)

 Stymulacja poprzez zmysł dotyku

- dotykanie, pocieranie palcami lub całą dłonią, głaskanie dostępnych zwiastunów wiosny (młoda trawa, pąki na gałązkach, wierzbowe bazie, kwiatki na gałązkach drzew, rzeżucha, wiosenne warzywa)
- dotykanie, ściskanie, ugniatanie piasku lub ziemi ogrodowej

Stymulacja poprzez zmysł słuchu

- słuchanie odgłosów wiosny przez otwarte okno
- słuchanie odgłosów wiosny z nagrań

https://www.youtube.com/watch?v=NFz4nfoB5dA

https://www.youtube.com/watch?v=07tsNO76hiw

https://www.youtube.com/watch?v=jtTeFZMHPOk&list=PL-7zOcGvwd-il-1DFqhpi1a5s5hFh38f5&index=7&t=0s

https://www.youtube.com/watch?v=X1X_UVQN1u0&list=PL-7zOcGvwd-il-1DFqhpi1a5s5hFh38f5&index=6&t=0s

https://www.youtube.com/watch?v=Xc5LNhrH28w&list=PL-7zOcGvwd-il-1DFqhpi1a5s5hFh38f5&index=4&t=0s

https://www.youtube.com/watch?v=KqR54y0Wt1o

- słuchanie opowiadań o wiośnie

https://www.youtube.com/watch?v=iG4QBT1ycqc

- słuchanie wierszy o wiośnie

https://www.youtube.com/watch?v=hqU2nPK8Kl4

https://www.youtube.com/watch?v=5TX26M3xIUE

  Stymulacja poprzez zmysł wzroku

- oglądanie wiosennych warzyw i kwiatów na kolorowych ilustracjach

https://myloview.pl/fototapeta-wiosenne-kwiaty-krokusy-recznie-rysowane-kontur-pojedynczo-nr-6E9BD65

https://thumbs.dreamstime.com/z/wiosna-kwiaty-%C5%BC%C3%B3%C5%82ty-narcyz-28447488.jpg

https://myloview.pl/fototapeta-tulipany-wiosenne-kwiaty-odosobniony-ilustracji-wektorowych-nr-685AE7C

https://www.istockphoto.com/wektor/radish-vector-sketch-vegetable-icon-gm901701056-248757722

 

Proponowane rodzaje aktywności 

Zajęcia plastyczne:

- tworzenie wiosennego trawnika – stemplowanie kartki zieloną farbą stemplem wykonanym z korka lub gąbki
- wyklejanie sylwety słońca kawałkami żółtej krepiny (smarowanie, darcie, przyklejanie)

https://myloview.pl/fototapeta-slonce-system-sloneczny-astronomia-kontur-ilustracji-wektorowych-nr-5483020

- rozmazywanie zielonej plasteliny na konturze żaby

http://www.supercoloring.com/pl/kolorowanki/duza-zaba?version=print

 

Zajęcia muzyczno – ruchowe

 - Słuchanie piosenek o wiośnie

https://www.youtube.com/watch?v=LFPthrmErcY

https://www.youtube.com/watch?v=4dJqNSI821E

https://www.youtube.com/watch?v=MXOs1LGO1JM

https://www.youtube.com/watch?v=qoAwQ9WCWSM

Wystukiwanie rytmu słuchanych piosenek uderzając klockiem o klocek lub na instrumentach perkusyjnych